Trong bối cảnh nhu cầu năng lượng và nguyên liệu đầu vào cho sản xuất công nghiệp tiếp tục tăng cao, thị trường than nhập khẩu tại Việt Nam đang ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực. Trong đó, Indonesia vẫn giữ vững vị thế là nguồn cung than lớn nhất, chiếm tỷ trọng áp đảo so với các thị trường khác như Australia, Nga hay Nam Phi.
Indonesia – “ông lớn” của thị trường than nhập khẩu
Theo các doanh nghiệp đầu mối, than Indonesia được ưa chuộng nhờ giá cả cạnh tranh, nguồn cung ổn định và chủng loại đa dạng. Từ than cám cho lò hơi tầng sôi, ghi xích đến than cục cho luyện kim, xi măng và nhiệt điện, Indonesia gần như đáp ứng đầy đủ nhu cầu của các ngành công nghiệp trong nước.
Đặc biệt, các dòng than có nhiệt trị phổ biến từ 4.000 – 6.000 kcal/kg (GAR) đang chiếm thị phần lớn nhờ phù hợp với mặt bằng công nghệ lò hơi tại Việt Nam, đồng thời đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe về môi trường và phát thải.
Nhu cầu trong nước tiếp tục tăng
Thời gian gần đây, nhiều ngành sản xuất như dệt may, giấy, thực phẩm, xi măng và nhiệt điện ghi nhận sự phục hồi mạnh mẽ sau giai đoạn trầm lắng. Điều này kéo theo nhu cầu sử dụng than nhập khẩu tăng trở lại, đặc biệt ở phân khúc than cám cho lò hơi công nghiệp.
Bên cạnh đó, xu hướng chuyển đổi công nghệ lò sang các hệ thống đốt hiệu suất cao, phát thải thấp cũng khiến than Indonesia càng trở nên hấp dẫn nhờ đặc tính tro thấp, lưu huỳnh thấp, dễ thích nghi với các tiêu chuẩn môi trường mới.
So với các thị trường khác
Mặc dù than Australia và Nga có lợi thế về nhiệt trị cao, nhưng giá thành và chi phí logistics vẫn là rào cản lớn. Trong khi đó, Indonesia sở hữu lợi thế vượt trội về khoảng cách địa lý, giúp thời gian vận chuyển ngắn, chi phí thấp và hạn chế rủi ro đứt gãy chuỗi cung ứng.
Chính vì vậy, trong cơ cấu nhập khẩu than của Việt Nam, Indonesia tiếp tục duy trì vị trí số 1, đóng vai trò trụ cột trong việc đảm bảo an ninh năng lượng cho sản xuất công nghiệp.
Triển vọng thời gian tới
Các chuyên gia nhận định, từ nay đến cuối năm, thị trường than nhập khẩu sẽ tiếp tục giữ nhịp ổn định, trong đó than Indonesia vẫn là lựa chọn ưu tiên của phần lớn doanh nghiệp. Tuy nhiên, xu hướng dài hạn sẽ hướng đến than chất lượng cao hơn, phát thải thấp hơn, đi kèm với các giải pháp sử dụng năng lượng hiệu quả và bền vững.
Trong bức tranh chung ấy, Indonesia không chỉ là nhà cung cấp lớn nhất, mà còn đang dần khẳng định vai trò là đối tác chiến lược của Việt Nam trong chuỗi cung ứng nhiên liệu công nghiệp.
